o. Augustyn Kołek
Ur. 27.8.1909 Nieboczowy, diec. katowicka
W. 1.3.1923 Rybnik
O. 7.9.1932 St. Gabriel
l.pr. 1.5.1938 St. Gabriel
W.pr. 27.3.1938 St. Gabriel
Święc. 24.8.1938 St. Gabriel
W 1923 r. wstąpił do werbistów w Rybniku. Jesienią tego samego roku przeszedł do gimnazjum w Górnej Grupie i w 1928 r. znowu przeszedł do gimnazjum w Rybniku, gdzie w 1950 r. uzyskał maturę. Studia filozoficzno-teologiczne odbył w St. Gabriel pod Wiedniem, gdzie też otrzymał święcenia kapłańskie. Razem z o.J. Salańczykiem wyjechał 4.8.1939 r. do Brazylii. Po przyjeździe /23.8.1939/ i po krótkim kursie języka portugalskiego, już 29.9. rozpoczął pracę w Rio Azul jako wikariusz u boku o. P. Hajdy, a od 1941 r. jako wikariusz u o. Teodora Matejeczyka vel Matessi. W 1942 staje się w Rio Azul samodzielnym proboszczem. W czasie swego tam pobytu wybudował dwupiętrową szkołę - kolegium dla sióstr Rodziny Maryi, a w samym Rio Azul, kolegium i kaplicę. W 1946 r. przejął duszpasterstwo wśród Polaków w San Jose dos Pinhais, w stanie Parana. Do obsługi miał 22 kaplice, rocznie słuchał około 18 tyś. spowiedzi. Wybudował kilka, kaplic z drzewa; w Casuene zakupił dzwony i wprawił witraże do kościoła; w Agadus zbudował kościół, w Palmituo kościół z drzewa, a w Mandirituba rozpoczął budowę kościoła. Od 1954 r, przejął duszpasterstwo dużej parafii Seberi w stanie Rio Grande do Sul. Liczba parafian wynosiła około 20 tysięcy, a samych kaplic do obsługi było 35. W Seberi zbudował 3 piętrową szkołę /12x45 m/ dla 500 uczniów; w budynku tym mieściła się szkoła podstawowa, gimnazjum oraz szkoła pedagogiczna. Jego zasługą było także rozpoczęcie budowy kościoła Królowej Pokoju i doprowadzenie jej do bardzo daleko posuniętego stanu /kościół o wymiarach 23x56m obliczony jest na 3000 wiernych/. Na stacjach bocznych zbudował 10 kaplic, w tym 6 murowanych. Dziś Seberi podzielono na 2 parafie. W parafii rozdawano rocznie 45 tyś. komunii, zaś zbiórki w miesiącu misyjnym osiągały zawsze 1, lub 2. miejsce w diecezji. Z parafii wyszło przynajmniej 30 sióstr, 6 kapłanów i 1 brat zakonny. 0. Kołek jest honorowym obywatelem miasta Seberi, a szkoła na linii Levali nosi jego imię "Escola Pe. Augusto". Po powrocie z urlopu w Polsce w 1972 r. został rektorem polskiego kościoła św. Stanisława w Kurytybie. Przeprowadził tu kapitalny remont dachu kościoła. W czasie kolędy odwiedzał 600 polskich rodzin w większości mówiących już po portugalsku.
Za: NURT SVD. Nr 35. 1985 r. str 327.
Spowiadałem po kilka godzin dziennie
Augustyn urodził się 27 sierpnia 1909 r. w miejscowości Nieboczowy, w diecezji katowickiej, w wielodzietnej rodzinie Jana i Anastazji z domu Łyko. Rodzina utrzymywała się z pracy w gospodarstwie rolnym. Po ukończeniu szkoły podstawowej w Nieboczowach i Lubomi, 1 marca 1923 r. wstąpił do prowadzonego przez misjonarzy werbistów niższego seminarium w Domu Królowej Apostołów w Rybniku. W latach 1925-1930 kontynuował naukę w werbistowskim niższym seminarium w Górnej Grupie. Na kolejne dwa lata powrócił do seminarium w Rybniku, gdzie w 1932 r. pomyślnie złożył egzamin dojrzałości.
Po maturze wstąpił do werbistowskiego Wyższego Seminarium Duchownego w Domu św. Gabriela w Mödling k. Wiednia, gdzie odbył studia filozoficzno-teologiczne. 27 marca 1938 r. złożył tam wieczystą profesję zakonną, 22 maja otrzymał święcenia diakonatu, a 24 sierpnia tegoż roku przyjął z rąk kard. Theodora Innitzera święcenia kapłańskie. Otrzymał przeznaczenie misyjne do Brazylii. Po święceniach przyjechał na kilka tygodni do Polski, aby odprawić Mszę św. prymicyjną i pożegnać się z rodziną. 4 sierpnia 1939 r. wypłynął statkiem Monte Pascoel z Hamburga do Brazylii.
Już 29 września 1939 r. po krótkim kursie języka portugalskiego rozpoczął pracę w parafii w miejscowości Rio Azul w stanie Parana, pomagając o. Piotrowi Hajdzie SVD. W 1943 r. został mianowany jej proboszczem. Parafia była bardzo rozległa, liczyła 22 kaplice oddalone od siebie o wiele kilometrów. Z oddaniem pracował duszpastersko wśród parafian. Wkrótce o. Augustyn wybudował tam jeden murowany i jeden drewniany kościół, dwupiętrową szkołę, dom zakonny dla sióstr oraz kilka drewnianych kaplic. W 1946 r. został przeniesiony do parafii w Sao Jose dos Pinhais. Tam również, oprócz pracy duszpasterskiej, wybudował kościoły w miejscowości Mandirituba i Audos do Sul. Pro-wadził też duszpasterstwo wśród mieszkających tam Polaków.
W 1954 r. o. Augustyn Kołek SVD objął parafię w mieście Seberi, w stanie Rio Grandę do Sul, gdzie obsługiwał także 35 kaplic dojazdowych. Tam wybudował kolejną, tym razem trzypiętrową szkołę dla 500 uczniów, a także 10 kaplic oraz rozpoczął budowę nowego kościoła parafialnego. W uznaniu zasług o. Augustyna lokalna społeczność nadała mu tytuł honorowego obywatela miasta Seberi, a jedną ze szkół nazwano jego imieniem.
W 1972 r. o. Kołek został mianowany najpierw rektorem, a później proboszczem personalnej parafii polskiej przy kościele św. Stanisława w Kurytybie, stolicy stanu Parana. Tam również dał się poznać jako gorliwy duszpasterz, a przede wszystkim wytrwały spowiednik. Swoją pełną gorliwości kapłańską postawą sprawił, że z parafii w tym czasie wyszło wiele powołań kapłańskich i zakonnych. W lutym 1984 r. powrócił do Rio Azul i zamieszkał w werbistowskim seminarium w Ponta Grossa.
O. Augustyn Kołek zmarł 27 czerwca 1991 r. w Ponta Grossa. Zgodnie ze swoim życzeniem został pochowany na cmentarzu w parafii Rio Azul, gdzie rozpoczynał swoją działalność misyjną. Rada Gminy Lubomia, skąd pochodził, nadała mu pośmiertnie 2 grudnia 2013 r. tytuł honorowego obywatela gminy Lubomia.
Opracował: O. Janusz Brzozowski SVD, Misjonarz 2/2018, s. 24